Geneesmiddelbepalingen
GENEESMIDDELBEPALINGEN
Klinisch farmaceutisch onderzoek omvat het bepalen van de concentratie van een geneesmiddel in lichaamsmateriaal (in het algemeen bloed) met als doel de farmacotherapie te optimaliseren (Therapeutic Drug Monitoring genoemd, of TDM). TDM is zinvol wanneer aan de volgende basisvoorwaarden wordt voldaan:
- Er is een relatie tussen concentratie en effect;
- Er is geen eenduidige relatie tussen dosering en effect;
- Het effect is niet duidelijk meetbaar met een klinische parameter;
- Er zijn grote interindividuele verschillen in farmacokinetiek (bijv. genetisch polymorfisme);
- Therapeutische en toxische range liggen dicht bij elkaar.
Voorts worden concentraties van geneesmiddelen in het bloed gemeten om te beoordelen of een patiënt therapietrouw is of niet, bij non-respons op een in principe adequate dosering of om geneesmiddelinteracties te documenteren.
Om aan de hand van een meting van de concentratie in het bloed met eenvoudige vuistregels te kunnen bepalen of een geneesmiddel optimaal is gedoseerd, dient het geneesmiddel zich in het algemeen in de ‘steady-state’ te bevinden. Deze ‘steady-state’ wordt bereikt na 3 – 4 x de halfwaardetijd in het bloed van het betreffende geneesmiddel.
De uitslag dient te worden geïnterpreteerd in samenhang met de hoogte van de dosering, het doseerschema (toedieningstijden) alsmede het moment van monsterafname.
Geneesmiddelgroepen in het verpleeghuis
- Anti-epileptica
- Amiodaron
- Digoxine
- Lithium
- SSRI’s
- Tricyclische antidepressiva (TCA’s)
Voor een overzicht van de bepalingen die de ziekenhuisapotheek Meppel-Hoogeveen uitvoert wordt verwezen naar:
www.zamh.nl